Sinan / Klasik
Çinili Camii
1638–1640 · Üsküdar / Çinili
İçi neredeyse tamamen ışıltılı mavi-turkuaz Kütahya çinileriyle kaplı, mücevher kutusu gibi küçük bir cami — klasik Osmanlı çini sanatının son şaheserlerinden biri.
- Kubbe
- 9 m
- Minare
- 1
- Yapım
- 1638–1640
- Mimar
- Koca Kasım Ağa (atfedilen)
- Banisi
- Mahpeyker Kösem Valide Sultan
- Semt
- Üsküdar / Çinili
Tarih
Üsküdar'daki Çinili Camii, Sultan I. Ahmed'in eşi ve Sultan IV. Murad ile İbrahim'in annesi Mahpeyker Kösem Valide Sultan tarafından yaptırılmıştır. İnşaat yaklaşık 1638–1640 (1050 H.) yıllarında gerçekleşmiştir. Aynı adı taşıyan bir külliyenin merkezinde yer alan küçük bir camidir. Vakfının gelirleri, Kapalıçarşı yakınındaki büyük bir kervansaray olan Büyük Valide Han gibi yapılardan sağlanıyordu. Cami 20. yüzyılda restore edilmiş, son restorasyon 2018'de tamamlanmıştır.
Mimari
Cami, eğimli arazi nedeniyle yükseltilmiş bir platform üzerinde, yaklaşık 9 metre çapında tek kubbeyle örtülü kare planlıdır. Mermer sütunlar üzerine oturan ahşap çatılı bir revak üç yanını çevreler; yivli tek minarenin barok görünümü kimi kaynaklarda geç Osmanlı dönemine (şerefe altındaki akantus yapraklı konsollar), TDV'ye göre ise 1965 onarımına bağlanır. En belirgin özelliği, mavi, turkuaz ve yeşilin hâkim olduğu Kütahya işi çini kaplamasıdır. Motifler arasında lale, karanfil, şakayık ve sümbül ile yazı frizleri bulunur. Caminin tek minaresi vardır. Kasım Ağa, o yıllarda hassa başmimarı olduğu için mimar sayılır; atfı doğrulayan bir belge yoktur.
Bilgiler
- Külliye; cami, medrese, sebil, şadırvan, sıbyan mektebi, çifte hamam ve çeşmeden oluşur. islamansiklopedisi.org.tr
Fotoğraflar